lamcachnao1
LỜIGIỚITHIỆU
Liệucóthểngủ4-5giờmàvẫn cảmthấyđượcnghỉngơi,thưgiãn vànhiềunănglượnghơn khibạnngủvới8hoặc9giờ(hoặchơn)?
Cóđây! Tuycuốnebooknày ngắnngủinhưngnhữngthôngtintrongnólàvôcùngmạnhmẽ vàkhôngthểxemthường.Đâylànhữngthôngtinvềnghệthuậttốiưuhóacuộcsốngtrong đó cóthểphá vỡmộtsốniềmtincũcủabạn về giấcngủvà cungcấpchobạn rấtnhiềubàihọcvà hiểubiếtđủđểchobạntạonên mộtcuộccáchmạngtrong cuộcsốngcủamình.Nếubạnlàm theonhữngchỉdẫn trongcuốnebookngắnnày,bạncóthể:
1)Giảmthờigianngủcủabạn.
2)TăngChấtLượnggiấcngủcủabạn
3)Đạtđượcmứcnănglượngcaohơnnhữnggìbạnđãcótrướcđây.
4)Loạibỏtấtcảcảmgiácbuồn ngủ/khôngcókhảnăng tậptrungtrongngày.
5)GiảmđộStresshàng ngàycủabạn
Hãytưởngtượngđếnnhữngthayđổihiệuquảbạn cóthểtạoravà nhữnggìbạncóthểlàmtrongcuộcsốngcủamìnhnếubạnđãchỉcầnngủmộtnửathờigianbạn đangngủbâygiờ?Thờigianlàthứhàng hóa quýgiánhất màchúng tacótrongcuộcsống!Hoặccáibạncóthểlàmnếu bạn ngủcùngmộtlượngthờigiannhưbạnđanglàmnhưnggiấcngủbạncóđược nhiềunănglượnghơnvàthỏamãnhơnbaogiờhết?
Những HoangĐườngPhổBiến VềGiấc Ngủ
Tráingượcvớinhữngniềmtinphổbiến,bạn khôngcầnphảingủđủ8giờđểhoạtđộnghiệu quả trong ngày.Cónhữngluậnđiệutruyềnthôngđiêncườngđiệuratrongthờigiangầnđây, đãnóivớimọingườirằngnướcMỹbịthiếungủvàrằngtấtcảchúngtaphảingủđủ8giờ,blah blahblah.Đâylàýnghĩkhôngđúngvàbấtkỳchuyêngiagiấcngủnàocũngsẽđồngýđiều này.
Córấtnhiềungườitrênthếgiớihiệntạiđangthựchiệncáccôngviệcđòihỏicácyêu cầubất thườngvềthểchấtvà giấcngủchỉ4-6giờmỗiđêm.Cóphảinhữngngườinàylàthâyma sống?Họđãlàmđiềunàybằng mộtcách nào đó,cóýthứchoặc khôngcóýthứcđểkhaithác nguồn năng lượngtiềmẩnbên trong,mộthệ thốngnàođóchophép họthựchiệnđiềunày?
Một vídụđiểnhìnhvềngườinhưthếnày lànhữngngườitrênmộtchiếcđuathuyềnxuyênĐại TâyDương.Các thủy thủphảithayphiênnhau trựcláivàtrênboongtàu,đãphảichiếnđấu với thờitiết dữdội,điềukiệnănuốngkém,chuyểnđộngliên tục,nhiệtđộthayđổiliêntục,chođến
3tháng!Tạithờiđiểmnày mỗithànhviênthủythủchỉ ngủkhoảng4-5giờmỗicanhưnghọđã khônghề gặpbấtcứvấnđềnào,họđãphôdiễn thểchấtvàtinhthầncaođộtheonhữngđòi hỏikhắckhe củachuyếnđi,chiếnđấuvớinhữngconsóngcaohơn9mét(30foot),điềuchỉnh buồmvà tậptrungvàoviệcgiữthuyềntrêncảchuyếnhànhtrình.
Ngoàira còncónhiềucánhân kháctrênthếgiới,nhữngngườikhôngđithuyềnbuồmhoặc thựchiệnnhữngnhiệmvụđòihỏitháiquávề thểchất nhưnghọcũngngủrấtít.Bấtchấp“giấc ngủítỏi”(“sleepdeprivation),họvẫn luônvượtlêntrênsựmệtmỏi,họnăngđộngvàcócuộc sốngđầyđủ.Nhữngngườinàyđượcsinhrađãcókhả năng nàyhoặchọđanglàmcáigìđó vớiýthức/tiềmthức?
Nhữngkhámphácủa“Eye Opening”trướcđây
Nhữngtrườnghợplâunhấtmàconngườikhôngngủđượcghinhậnlà:
-RandyGardnernăm1965,Randyđãkhôngngủtrong11ngày(Đólà264 giờ!).
-Năm1980,RobertMcDonaldCaliforniavẫntỉnhtáođểghimộtkỷlục18ngày 21 giờvà40 phút.(453giờ)
Trongcảhaithínghiệm, cácđốitượngchỉcótìnhtrạngmơmàngvàgặprắcrốivớitậptrung. Điềunàyxuatannhữngđồnđạiphổbiếnlàthiếungủsẽlàmchobạnđiđiên.
Trongmộtthínghiệmkhác,mộtnghiêncứu6nămđượcthựchiệnbởiĐại họcCalifornia,đã hoànthànhtrongnăm2002,tiếtlộrằngnhữngngườingủíthơn8giờthựcsựsốnglâuhơn! Trướckhicóthửnghiệmnày(đến1.100.000 ngườithamgia),đãcónhiềuniềmtinmâuthuẫn nhauvềviệcngủíthơnthìkhỏehơn.Một sốchốnglạiđiềuđókhichorằngngủnhiềuhơnlà thựcsựcólợihơn.Cảhaibên đềucólýlẽvàdữliệu thựcnghiệmđểchứngminhlýthuyếtcủa mình.Tuynhiên,đãkhôngcócácthínghiệmtrướcđóđượctiếnhànhtrênnhữngnhómđông ngườivàkhôngđượcthựchiệntrênmộtthờigian dài.Mọingườichết docác hoàn cảnh khác nhau, trongđókhônghềdínhdáng gìtớiviệchọngủbao lâu.
Thật SựBạn Cần NgủNhư Thế Nào?
Đâylàniềmtinđầutiênvề giấcngủbạn sẽđượckhaisángtrongebooknày.Cáccâuhỏibạn nên thựcsựhỏichínhmìnhlà:
"NhữngHành Độnggìtôicóthểlàmđểnâng caoCHẤTLƯỢNGcủa giấcngủcủa tôi?" "Ngủbaolâuthìtạonên chất lượnggiấcngủchotôi?"
"Nếutôităng chất lượng giấcngủcủa tôi-Liệunócóthểđạtđược nhiềunăng lượnghơn, đủđểgiảmthờigianngủvàlàmthêmtấtcảnhữngđiềutôimuốnlàmtrongcuộcsống?"
Cónhữngngườingủtrungbìnhkhoảng8-10giờmỗigiấc,màluônluôncảmthấymệtmỏi, buồnngủ,thiếunănglượngvàcacẩm về“giấcngủnghèonàn”hoặc“thiếungủ”,và
cốgắngbùđắpbằngcáchngủlâuhơn! Trongthực tế,họđangngủQUÁNHIỀU,vàlàmgiảm
“chấtlượng”củagiấcngủcủahọcũngnhưmứcđộnănglượng.Điềunàyxảyravì cómột nănglượngtiềmẩn vàcơchếngủtrongcơthểhọmàhọkhônghề nhậnthứcđược.
Bạnthấyđó,nókhôngphải làmộtcâuhỏivềsốlượng,màlàchấtlượng:)Đâylàkhíacạnh quantrọngnhấtvề giấcngủ,bạnnên thấuhiểuvà thôngqua cuốnebookmạnhmẽnày, chúngtasẽkhámphá bímậtcủanhữngkiếnthứcítỏinàymàítđượcbiếtđếnchitiết.
NhữngHuyềnBíCủa Giấc NgủChấtLượng
Bạnnghe ngườitanóiđiềunàylàhằng ngày -nhưngbạn cólẽđãkhôngnghĩ đếnnóchođến tậnbây giờ.Bạnđãcóthểngheaiđónóiđiềunày vớibạn,hoặcthậmchíbạnđã
sửdụngnhữngcâunóinộitâmnàytrongcuộcsốngcủabạn:
"Tôichỉcầnnghỉngơimộtđêmthoảimái..."
"Mộtđêmngongiấc,thưtháisẽgiúptránhxabệnhtật..."
"Cómộtgiấcngủchấtlượng,bạn sẽcảmthấytốthơn..." Nhưngnhữnggìtrêntráiđấtlàchất lượng giấcngủ?
Liệucónhữngsứcmạnhbíẩn đếntấncôngchúngtavàogiữađêmkhuya màchúngtađã khôngthểkiểmsoát?Hầuhếtmọingườicórấtítkiến thứcvà niềmtinvề giấcngủlàgì. Thườngngủchỉcónghĩalà"ngủ"vàkhôngcógìhơn,chúngtađãkhôngquantâmnóảnh hưởngnhiềunhưthếnàođếnsứckhỏecủachúngta.
Chođếntậnthếkỷ20,ngườitavẫntinrằngtâmtrícủachúngtahoàntoàntắttrongkhingủ. Nhưngnhữngkhámphá khoahọcgầnđâyđãkhôngchắcchắnđiềunàyhoàntoàn.
Nhữnggìbạn sẽkhámphátrongcuốnebooknày làmộtkhibạn ngủ,bạn đặttâmtrícủabạn
vàomộttrạngtháihấpdẫn vàphongphúmàvớicơchếđónó làmchosựtỉnhtáotrởnên nhạt nhẽo!Khichúngtađangngủ,tâmtríhoạtđộngnhiềuhơnkhichúng tađangtỉnhtáo–đólà nhữnggìbạnđangtìmhiểu.Biếtđượcđiềunày cóthểdẫnbạn đếntựhỏimình:
"Nếutâm tríchúngtađanghoạtđộngtrongkhingủ,giấcngủcóthểđãcónhữngảnhhưởng lớnđếncơthểvàsứckhỏehơnnhữnggìtôiđãnghĩ trướcđây?"
CƠCHẾNGỦ
NgủlàgìvàTạisaochúngtangủ?
KhoáHọc Cấp Tốc Cho Bạn VềTiến Trình Của SóngNão
Ah, trướckhichúngtatiếnxahơnvàophầncốtlõicủanhữngthôngtinhấp dẫnnày,tôimuốn cungcấpchobạnmộthiểubiếtmớisẽlàmbạn nắmbắtdễ dànghơn.Bạncóthểđãhọcđược rằngtríóccủachúngtathểhiệnmộtlànsóngnãonhấtđịnhkhichúngtađangsống.Nókhông quantrọngđểbạnphảihiểulàmthếnàocácsóngnãolàmviệchoặcnólàgì, nóchỉđơngiản làmộtthướcđo củahoạtđộng não.
Nhữnghiểubiếtchung bạn cóthểmuốn cólàsóngnãocóthểnhận được"Cao"vàmạnhhơn. Hoặc cóthểnhận"thấp" và trở nên chậmhơn,ítmạnhmẽvàmộttừđúnghơn,lườibiếng.
Cáchìnhtrênlàvídụchungcủasóngnãocaovàthấp,vàgiảithíchcáchchúng xuấthiệntrênmộtđiện nãođồ
(EEG).MộtEEG môtảcácbiệnpháphoạtđộng sóngnãobằngcáchmóccácđiện cựclêncácđiểmtrêndađầu.
5GiaiĐoạnCủa Giấc Ngủ
Có5giaiđoạncủagiấcngủ.Cónghĩalà,bạnkhôngphảiluônluôncócùngtrảinghiệmkhi ngủ,mặcdùbạn khôngnhậnthứcđượckhibạn gặpchúng.Khibạn đọcvề điềunày,bạnphải đểchohiểubiếtmớinàyđitới tầmnhìnbêntrong-bạn cóthểbắtđầunhậnrarằngchỉcần
làmtheocơchếnàycóthểđóngmộtvaitròquan trọngtrongkinhnghiệmvề giấcngủcủacuộc sốngcủabạn.
KhiNào Bạn HoànToàn TỉnhTáo
Trướckhingủ,bạn đangtỉnhtáo.Duh!Nhưngnhữnggìthựcsựxảyratrongtâmtríkhichúngtađanghoàntoàntỉnhtáo?Đólàthờiđiểmhệ thốngtỉnh táo củachúngtađạtđỉnhđiểmtrongngày,vàtâm trícủachúngtabiểulộsóngnãothựcsựcao,đượcgọilà sóngbeta.Khichúng tađangtỉnhtáo,vàtrongtìnhtrạngsóngnãobeta,chúng tachủyếuởtrongnhịp điệu củanhữngsiêuhoạtđộngcủanhận thứctâmtrí,trongcơnlũsuynghĩvà suynghĩvà giữchochúngtatrêndòngđờivớicuộcsốnghàngngàycủachúngta.Chúng tasẽhiểuđược nhữngphần thúvịcủa nhận thức/tiềmthứcsautrongebook “VividDreams–UnlockingShadowMemories”màbạn sẽđược tảikèmtheocuốnnày.
GiaiĐoạn1:Giấc Ngủ
Chodùbạnbiếthay không,bạncóýthứctrảinghiệmGiaiđoạn1GiấcNgủtrongtấtcảphần đờicủabạn.
Bạncóthểnhớmộtthờigiankhibạnbắtđầulơmơ,mơmộnggiữaban ngày,hay "thảhồnlên mây"(zoningout)trongmộtlớphọchoặcbàigiảngnhàmchán.
Thôngthườngtrongthờigiannhưthếnày(vàbạnsẽtìmhiểutạisao)chúngtađivàoGiai
đoạn1GiấcNgủ.Tronggiaiđoạnnàychúngtaphátsóngnãothấphơngọilàsóngnãoalpha,
vàmộtsốsóngtheta.SóngnãoAlphađôikhicũngđượcgọilà"sóng tỉnhtáo"-bởivìchúngta vẫncònrấttỉnhtáokhichúngtađangbiểu lộchúng.
Tronggiaiđoạn thưgiãncơthể,hơithởvà nhịptimhơigiảmvàtâmtríchúngtacóxuhướng
trôidạtvàotrạngtháibiến đổicủasựsángtạovà thưgiãn,nơimànhữngsuynghĩnhỏgiọt nhưmậtongvà nócảmthấygooooooodlúcđó.
BạncóthểnghĩGiaiđoạn1GiấcNgủnhưcánhcửađiđếngiấcngủcủabạn.
Giaiđoạn2Giấc Ngủ
Tronggiaiđoạn 2GiấcNgủ,chúngtatrảiqua cácmôhìnhcủacácsóngnãogọilàtrụcgiấc ngủvàphứccảmK(???).Đâylànhữngđợtbùngnổđộtngộtcủahoạtđộngnão.Một sốnhà khoahọcnghĩrằngđiềunàytượngtrưngchosựcốgắngdầndần củabộnãođể"chuyểnchế độtựtắt",đâychỉlàmộtkiểunói.
Tronggiaiđoạn nàychúngtavẫncònrấttỉnhtáo.Trongthựctế,trongquá trìnhnghiêncứu giấcngủ,hầuhếtmọingườibịđánhthứctronggiaiđoạn2GiấcNgủđềunói"tôivẫncòntỉnh táo.
Giaiđoạn3&4(DeepSleep)
Tronggiaiđoạn 3,4sóngnãocủachúngtađạtđượctầnsốthấpnhất,chúngtaphátranhững sóngnãorấtthấpgọilà sóngnãodeltavàtâm trícủachúngtadịchchuyểnqualạigiữavùng sóngnãodeltavà theta.
Tronggiaiđoạn 2chúngtađangthựcsựchínhthức"ngủ",còntronggiaiđoạnnày đượcgọilà giấcngủsâu.Khichúngtabướcvàogiấcngủsâu,áplựcmáu,hôhấpvà nhịptimđạtđiểm thấpnhấttrongngày.Cácmạchmáugiãnnởvàhầu hếtmáumàthườngđượclưutrữtrong cáccơquantrongngàysẽđivàocơbắp củachúngtanuôidưỡngvàsửachữachúng.
Giaiđoạn5(REMSleep)
Giaiđoạn5Sleepcólẽlàgiaiđoạnhấpdẫn nhấtcủagiấcngủnhưngcácnhàkhoahọcvẫn khôngbiếtmụcđíchthậtsựcủagiai đoạnnày.Giaiđoạnngủ5cũngđượcgọilàSựChuyển ĐộngNhanhCủa Mắt(RapidEyeMovement)hoặcgiấcngủREM.
Trongnhữngnăm1950,mộtnhà khoahọctênNathanielKleitmanpháthiện khimọingườiđãở giai đoạnnàycủagiấcngủ,mắtcủahọdichuyểnrấtnhanhtrongtấtcảcáchướng.Ôngcũng pháthiệnrarằngkhingườitabịthứcgiấctronggiaiđoạnnày,95%thờigian họnóirằnghọ đangmơtạithờiđiểmđó.ĐólàlýdotạisaogiấcngủREMcũngthườngđượcgọilà giấcngủ mơ.Ngườitatinrằngchúngtamơchủyếu làtronggiaiđoạnngủREM.
CáigìxảyravớisóngnãocủachúngtatronggiấcngủREM?
Nhưcácbạnđãhọcđượcchođếnnay,nódĩnhiênsẽlàmchotacảmgiácrằngsóngnãocủa chúngtatrởnên THẤPtronggiaiđoạnnàycủagiấcngủ-tuynhiên,ngượclạimớilàđúng. Sóngnãocủachúngtatăngnhanh và chúnggiốnghệttìnhtrạngkhichúngtatỉnhtáohoàn toàn!Kiểunày làmchocảmgiácnhưbạnnghĩvềđiềuđó-kểtừkhichúngtatrảiquagiấcmơ, chúngtathườngcảm thấyrấtthậtvà sốngđộngvànóthậtkhóđểnhận rachúngkhônglàthật khichúngtacuốicùngđãthứcdậy....và dĩnhiên,đôikhichúngtathứcdậychúngtacóxu hướngmongmuốnnhữngướcmơđótrở thànhTHẬTtrongđờisốngthực:o)
ChúngtamơCẢđêm,tuynhiên,khôngphảitấtcảchúngtanhớđượcnhữnggiấcmơkhithức dậy.Bạnsẽkhámphá mộtkỹthuậttuyệtchiêuđểnhớtấtcảnhữnggiấcmơcủabạnmộtcách sốngđộngtrongebookLàmthếnàođểNhậnRaCác"GiấcMơSốngĐộng"(HowtoGetThe the“VividDreams”)đikèmvớicuốnsáchnày.
Các Chu KỳGiấc Ngủ
Giờthìbạnđãbiếtcơbảngiấcngủlàmviệcnhưthếnào, chúngtacóthểkhámphá sâunhưđi vàohangthỏ:o)chấtlượnggiấcngủlàgì?
Vâng,đầutiênbạncóthểhiểurằngcácgiaiđoạngiấcngủgiảithíchởtrênkhôngchỉxảyra mộtlầntrongkhingủ.Chúngxảyranhiềulầntronggiấcngủ đượcgọilàchukỳgiấcngủ.
Trongmộtchukỳgiấcngủ,chúngtađitừgiaiđoạn1đếngiaiđoạn5nhiềulần.Nócóvẻ phức tạpđểghirõcáchthứccủaviệcnày vàbởivìtôimuốnbạn hiểuđiềunàyvànắmrõkháiniệm nàynên tôiđãvẽ nóra chobạn!Tôithậtvĩđạiphảikhông?Hãythamkhảobiểuđồdướiđây, vàsauđóchúngtasẽđivàochitiết.
Đồthịtrênchothấymộtvídụvềtiếntrìnhtrảiquacácgiaiđoạngiấcngủ,vàbaonhiêu thờigianchúngtasửdụng trongtừnggiaiđoạnkhingủ.Lưuý:đồthị nàychỉlàvídụ,trungbìnhchúngtatrảiqua 6-7chukỳmỗiđêm.
Vậycáigìđang xảyraởđây?Vâng,cáchđặcthùđểchúngtaduhànhqua cácgiaiđoạngiấc ngủtrong chukỳgiấcngủlànhưsau:
1,2,3,4,3,2,REM,2,3,4,3,2REM2,3,4,3,2,REM,2,3,4,3,2REM...... Trungbình,mỗimộtchukỳmấtkhoảng60-100phút,tùytheomỗingười.
Khibạn nghiêncứuđồthịmộtcáchcẩnthận,bạncóthểnhận thấymộtvàiđiềukhácxảyra
1.Nhậnthứctrongthời kỳđầutiêncủagiấcngủsâulàlâunhất.Nhậnthứcquacácgiaiđoạn
củagiấcngủsâusẽcànglúccàngngắnvàcuối cùngkhôngtồntạivàocuốiđêm.
2.Nhậnthứctrongthời gian đầutiêncủagiấcngủREMlàrấtngắn;nhậnthứcquagiaiđoạn nàydàihơnvàhướngtới kếtthúc.
Nhữnghiểubiếtbạn cóthểcóđượckhirútratừđiềunày làgiấcngủdần dần sánghơnxuyên suốtđêm.
Bạncóthểcũngđãnhậnrarằngchúngtakhôngsửdụngthời gian như nhautrongmỗigiai đoạncủagiấcngủ.Bạnđúngvàđâylàcâutrảlờichocâuhỏi"ChấtlượngGiấcNgủlàgì?”. Nhìnvàobiểu đồdướiđây:
Biểuđồtrênchothấysốlượngthờigiantrungbình mộtngườidànhtrongtừnggiaiđoạncủagiấcngủ.Hãynóivề điềunàycụ thểhơn mộtchút.
Giấc NgủSâuQuanTrọngNhưThếNào?
-Nóđãđượcchứngminhkhichúng tabịtướcđoạtgiấcngủsâu,chúngtatrảiqua sựsuyyếu
trongphầnlớnthờigiantrongngày,chẳnghạn nhưbuồnngủ,buồnnôn,nhứcđầu,đaumỏicơ bắp và khó tậptrung.
-Khichúng tabịtướcđoạtgiấcngủtrongthời gianngủbấtthường,cơthểcủachúng tasẽhy sinhtấtcảcácgiaiđoạnkháccủagiấcngủđểlấylại"giấcngủsâu".Đólàlýdotạisaocơthể chúngtacốgắng đểđạtđượcgiấcngủsâunhiềuhếtmứccóthểtrong3-4giờđầutiêncủa giấcngủ.
-Bởivì giấcngủsâulàgiaiđoạnđầutiêncủagiấcngủcơthểcốgắngđểcóđượchầu hếtnó, giai đoạnnàyítcókhả năngđểbỏ qua.Nhưbạncóthểnhớlạitừđồthịtrướcđây,giaiđoạn củagiấcngủsâulàlâunhấtkểtừkhibắtđầu.
-Hệthốngmiễndịchcủachúngtacũngquayvềtronggiấcngủsâuđểchốnglạibệnhtật.Đây làlýdotạisao chúng tangủnhiềuhơnkhichúng tađang bịbệnh.
Giấc ngủREMQuanTrọngNhư Thế Nào?
Nhữngnghiên cứuchothấykhichúngtabịtướcđoạtgiấcngủREM,chúngtabộclộmộtsố khókhăntrongngàylàtốt,chủyếulàvấn đềvớitậptrungvàđôikhibuồnngủ.
Tuynhiên,docơthểcốgắng đểkhôiphụclạigiấcngủsâuđầutiênnhưlàkếtquả củasựthiếu ngủ,chúng tacóthểgiả địnhrằnggiấcngủREMlàkhôngquantrọngvàoviệcphụchồivậtlý chứcnăngcủachúng ta.MụcđíchphụcvụgiấcngủREMkhôngđượcbiếtđến mộtcáchrõ ràng,tuynhiên,cácnhàkhoahọccómộtlýthuyếtmàtheođó chúngtatiếpthuphầnlớnkiến thứcđượctiếpnhận trongngàythôngqua giấcngủREM.Điềunàygiảithíchtạisaotrẻsơsinh dànhquánhiềuthờigianđểngủ,50%thờigianđólàtronggiấcngủREM.
VậyThìChấtLượngGiấc NgủLàGì?
Nhưbạncóthểđãđoán,chấtlượnggiấcngủbao gồmviệccóthểcógiấcngủsâu.Đốivớitâm tríchúngtadễ dàngtrượtvàocácgiaiđoạncủagiấcngủsâuvàởlạiđótrongkhoảnthời gian cầnthiết.Nóidễhơnlàm.
Vìvậy, tôicómộtcâuhỏichobạn:Điềugìkiểmsoátthờigian vàlàmthếnàobạncógiấcngủ sâu?
Cómộtcơchếtiềmẩntrongcơthểchúng tađượcgọi là"đồnghồcơthể".Tuynhiên,tôikhôngthíchnhữngtênnhưvậy nêntôichỉcầnthamchiếuđếnnónhưlàđồnghồgiấcngủ.Đồnghồgiấcngủcủabạn làmộthệ thốngbêntrongkiểmsoátcáchbạnngủ,làmthếnàobạncógiấcngủsâu,khinàobạn ngủvàlàmthếnàobạn cảmthấytỉnhtáotrongngày.Mộtkhibạn hiểuhệthốngnày bạncó thể kiểm soátgiấcngủvànănglượng của bạn!
Tháchthứctrongxãhộicủachúngtalàhệthốnggiấcngủcủachúngtađãbịsuyyếubởi nhữngcăngthẳngbên ngoàitácđộngmàchúngtađangkhônghềbiết,đólàđồnghồgiấcngủ củachúngtalệchhoàntoàn.Đâylàlýdotạisaonhưvậynhiềungườikhôngthểcógiấcngủ sâu, tạisaohọcóthểbịchứngmấtngủ,thiếunănglượngtrongngàyhoặcthấymìnhthứcdậy mộtvàilầnvàogiữađêm.Thôngthườngkhibạn thứcdậyvàogiữađêm nólàởphần cuốicủa mộtchukỳgiấcngủởgiaiđoạn 2hoặc giấcngủREM,khisóngnãobộcủa chúng talàcao nhấtvàchúng tađang tỉnhtáonhất. Điềunàyxảyravìhệthốnggiấcngủbịsuyyếu.
ĐỒNGHỒGIẤCNGỦBÊNTRONG
Hệthốngtiềm ẩnđiềukhiểngiấcngủvànănglượngcủachúngta
Đãbaogiờbạn tựhỏi?Làmthếnàomộtsốngườicóthểthứcdậymộtcáchchínhxácvào
cùngthời gianmỗibuổi sángmàkhôngcómộtđồnghồbáothức?Cólẽđiềunàyđãxảyracho bạn mộtsốlần,hoặccóthểnóđãxảyrarồi.
Ngoàira,tạisaochúngtacóđồnghồbáothứcđểchochúngtabiếtkhinàophảithứcdậy nhưngrấtítngườicóđồnghồbáothứcđểnóivớihọkhinàophảiđingủ?Tôibiết,nólàloại mộtcâuhỏingungốc,nhưngthựcsựcómộtlýdo đằngsaunóvàbạn đangtìmhiểulýdotại sao.
Cómộtcơchếcơbản,đượcgọilàđồnghồgiấcngủ,trongđóbaogồmmộtsốthayđổitrong cơthểcủabạn mànóivớinókhinàocảmthấymệtmỏivàkhinàocảmthấytỉnhtáo.Nócũng điềukhiểnlàmcáchnàobạncógiấcngủsâuvàlàmthếnàobạncógiấcngủdài.
Tuyệtkhông?Nhưngnócónghĩagì?Hà...
NhịpSinhHọc
Phầnđầutiênvà quan trọngnhấtcủađồnghồgiấcngủlànhịpnhiệtđộcơthểcủabạn.Nó cũngđượcbiếtđếnnhưlàmộtnhịpsinhhọc.
Tráivớinhữnggìhầuhếtchúngtađượcdạytronglớp5,nhiệtđộcơthểcủachúngtakhôngở tạimộthằngsố98,6ºF(37ºC).Nhiệt độcơthểcủachúngtathựcsựcómộtnhịpđiệuđặc trưngcủanó.Nótănglênvà giảmxuốngtrongcảngày.Sựbiếnthiênvề nhiệtđộcơthể khoảng3ºF(2ºC)
Sựgiatăngtuầnhoànvà giảmnhiệtđộcơthểnày báohiệutâm trícủachúngtakhinàocảm thấymệtmỏivàkhinàocảmthấytỉnhtáo.Khicơthểtăngnhiệtđộ,chúngtacóxuhướngcảm thấytỉnhtáovà sóngnãocủachúngtathườngcaohơn.Khicơthểgiảmnhiệtđộ,chúngtacó xuhướngcảmthấyhônmênhiều hơn,mệtmỏi,vàlườibiếng -đây làmộttínhiệuquantrọng đốivớisóngnãothấpvà đivàoGiaiđoạn1GiấcNgủ.
Nhìnvàobiểu đồmộtlầnnữa,bạn cóthểnhậnthấy rằngcómột"chútthả"củanhiệtđộcơthể trongthời giangiữabuổichiều.Đâylàmộtsuygiảmnhiệtđộcơthểbìnhthườnggiữabuổi chiều.Bạncó thểnhậnthấy,tạimộtsốthờiđiểmtrongcuộcsốngcủabạn,bạn thườngcảm thấymuốnngủhoặccómộtgiấcngủngắn trongbuổi chiều.Điềunàylàhoàntoàntựnhiênvà đôikhihammuốnngủtrongbuổichiềumạnhnhưbuồnngủvàobanđêm!(Dùhầu hếtchúng ta đãchọnmộtloạichấtkíchthích,chẳnghạnnhưcàphê, đểchống cơnbuồnngủnàycủa cơ thể).
Bởivìcácnhucầuxãhộiđặtvàochúngta,chẳnghạn nhưcôngviệc,trẻem, vàcuộcsống,
hầu hếtchúngtakhôngthểngủvàolúcnày.Nhưchúngtasẽkhámphá điềunàysau,bản chất thựcsựdànhchochúngtađểcómộtgiấcngủngắnvàothờigiannày-chúngtasẽnóivềcác khoahọccủagiấcngủngắn trongphầnchitiết.
Nóichung,nhiệtđộcơthểbắtđầutănglêntrongnhữnggiờsángsớm,giảmxuốngtrong vài thờiđiểmcủabuổichiều,sauđóbắtđầutănglênchođếnnhữnggiờđầucủabuổitối.Đólàtại thờiđiểmmàchúngtacónhiệtđộcơthểtăngđỉnhđiểmnhất,phầnlớnmọingườitíchcực
nhấttrongnhữnggiờđầubuổitối,khinhiệtđộcơthểcaonhất.Sauđó,nhiệtđộcơthểgiảm xuốngvà đạtđiểmthấpnhấtvàokhoảng04:00am.
Nếunhịpđiệunhiệtđộcơthểcủabạnquáphẳng(khôngtănghaygiảmđủthấp),hoặcnếu nó tănggiảmlộnxộn,rấtcóthểlàbạn sẽkhóngủ.Nósẽkhó chobạn cógiấcngủsâu.Chúngta sẽkhámphá tấtcảnhữngnguyên nhân củađiềunàytrongebooknày.
Vìnhữngnhịpđiệunhiệtđộcơthểmàhầu hếtchúngtacảmthấybuồnngủ,lúcchínhxác
đồngthờimỗiđêm.Nócũnglýdo tạisaomộtsốngườicó thểthứcdậy màkhôngcầnđồnghồ báothứcvàothờiđiểmnhư nhautrongmỗibuổi sáng.
Thôngthường,nhịpđiệunhiệtđộcơthểcủabạnsẽhoạtđộngtheocùngmộtkhuônmẫubất kểkhinàobạn rơivàogiấcngủ.Vídụnếu bạnđãthứcdậy lúc7:00trongtấtcảphầnđờicủa bạn,điềunàycónghĩalànhiệtđộcơthểcủabạnbắtđầutănglênvàolúcnày.Nósẽkhông ảnh hưởnggìnếu bạnngủlúc 11:00,12:00,hoặc01:00,nhiệtđộcơthểcủabạn vẫn sẽtăng lênlúc7:00,và bạnsẽcảm thấybuồnngủlúcnày,bạnluônlàmvậyởngàyhômsau.Trừkhi bạn cóhành động thíchhợpđểtốiưuhóa nhiệtđộcơthểcủa bạn, nóthườngsẽtrởlạicùng mộtphươngthứcgiốngnhau.Đâylàtrọngtâmchínhcủacuốnsáchnày.
Đâylànguyên nhânchủyếu giảithíchtạisaohiệntượngchênhlệchmúigiờ(xáotrộnnhịp sốngsauchuyếnbay-jetlag) xảyra.Khibạnđidulịchnhanhchóngqua nhiềumúigiờ,cơ thểcủabạn đangtrongmộtmúigiờkhác,nhưngnhịpđiệunhiệtđộcủabạnvẫncòntheocác môhìnhcũnhưđãcótrướcđây!
Vìvậy,nếu bạnthườngsốngởFloridavà bạncómộtchuyếnbayđếnCalifornia;nếulúc 08:00
Bạn đang đọc truyện trên: Truyen2U.Net